U Brčkom je 1892. godine izgrađena Gradska vijećnica prema idejnom projektu arhitekte Aleksandra Viteka i izvođačkom projektu arhitekte Ćirila Ivekovića. Građena je u pseudomavarskom stilu, sa puno ukrasa na zidovima, iznad prozora i vrata i sa kupolama na krovu. Grad Brčko se prepoznaje po ovoj lijepoj građevini, a 2004. godine je proglašena nacionalnim spomenikom Bosne i Hercegovine.

Vijećnica i danas lijepo izgleda, ali joj je potrebno renoviranje, da bi dobila stari sjaj i radovi na restau-raciji su već započeti. U prvo vrijeme u Vijećnici je bila opština, zatim pošta, telegraf i Savska kapetani-ja. Sada se u Vijećnici nalaze Gradska biblioteka i Galerija.

Braća Krsmanovići, porijeklom iz Kalajdžija (Štrepci) su bili poznati brčanski trgovci, koji su se sredinom 19. vijeka preselili u Beograd, tamo kupili zemljište i izgradili desetak zanimljivih i monumentalnih objekata. Ljubomir i Olga Krsmanović izgradili su 1865. godine za ono doba veliku i lijepu kuću u Srpskoj varoši, zvanoj Dvorana (današnja Ulica Vuka Karadžića). Kad su odselili u Beograd kuću su zavještali Pravoslavnoj crkvenoj opštini. Inače, Ljubomir Krsmanović je bio veliki dobrotvor srpskog naroda, pomagao đake, šegrte, stu-dente, SPKD Prosvjetu, Pjevačko društvo Vijenac, crkve i društvene ustanove, a osim ove kuće bilo je još dosta zavještanja. Umro je u 57. godini i nije imao nasljednika.

U donjem dijelu kuće bile su trgovačke magaze i zanatske radnje, a na spratu prostorije za stanovanje. Kuća je imala prostrano dvorište, gdje su mogla ulaz-iti zaprežna kola sa raznom robom. Dolaskom Ausrougarske u ovoj kući je od 1878. pa do 1918. godine bio Konzulat Turske. Poslije toga je u toj kući bio đački konvikt pa ženska stručna škola. 1945. godine kuća je nacionalizovana i u nju je useljeno više porod-ica. Od tada, ova najstarija kuća u Brčkom pomalo propada i danas je u zaista lošem stanju, iako u njoj i dalje ima stanara.

Vlada Brčko distrikta je uradila projekat za njenu rekonstrukciju i restauraciju, što će biti realizovano u narednim godinama.

Nagli razvoj trgovine u Brčkom krajem devetnaestog vijeka privlači ljude iz raznih krajeva. U grad dolazi Alijaga Kučukalić, sposobni trgovac i ubrzo postaje jedan od najbo-gatijih trgovaca, gradi 1891. godine Hotel «Posavinu», koji je kasnije prodao.

Kuća Alijage Kučukalića, bogatog brčanskog trgovaca i dobrotvora svoga naroda, nalazi se u starom gradskom dijelu Kolobari, u blizini Bijele džamije.  Građena je u pseudomavarskom stilu kao i Gradska vijećnica po projek-tu istog arhitekte Aleksandra Viteka. Ovaj stambeni objekat je završen 1907. godine, što se vidi po natpisu iznad ulaznih vrata, a tipološki odgovara austrougarskoj vili, koje su bile u modi toga doba. I danas veoma Hjepo izgleda, s tim što joj je potrebna zaštita.

Kuća Kučukalića je 2003. godine proglašena nacionalnim spomenikom BiH i već je započeta njena restauracija.

Od stare brčanske arhitekture ostala je veoma malo. Osim Vijećnice i Hotela «Posavina» tu je zgrada gdje se nalazi knjižara i prostorije ULjUB-a, zatim zgrade sa jedne strane Trga mladih i u ulici pored zgrade Vlade Brčko distrikta. Ove zgrade imaju specifičan, a lijep izgled i trebalo bi ih sačuvati da bi buduća pokoljenja znala kako je naš grad nekada izgledao.

+ 22

+ 13